شهید بلخی
ابـــوالحسن شهید بن حسین بن جهودانكی بلخی
،
او را سهیل و علــــی نیز نوشته انــد. از بزرگـــان، شاعران، متكلمان
و حكمـــای عهد خــــود بوده است. عوفی نظم اشعار عــــربی را به او
نسبت داده است و قطعهای عــــــربی هم منسوب به او آورده است.
شهید بر حكمت
و فلسفه تسلط داشتــــه و این از اصطلاحات و افكـــــاری كه در اشعارش
آورده است پیداست. وی با محمد بن زكــــــریای رازی بحث و
منــــــاظراتی در مسائل فلسفی از جملــــه لذت، سكون، حركت، معاد و
علــــــم خدا داشته است و هر دو در رد و نقض یكدیگـــــر مطالبی نوشته
اند.
از ممدوحان
او امیر نصرسامانی و ابوعبدالله محمــــد بن احمد جیهانی را ذكـــر
كرده اند. شهید جز در شعــــــر و فلسفه در خط هم استاد بود:
خط نویسد كه
بنشناسند از خط شهید/ شعر گوید كه بنشناسند از شعر جریر (فرخی)
وفات شهید
بلخــــی را به سال 325 نقل كرده اند و رودكی در مرثیه او گفته است:
كاروان شهید
رفت از پیش/ آن ما رفته گیر و می اندیش
از شمار دو چشم یك تن كم/ وز شمار خرد هزاران بیش